حلقه ى نقد مردم سالارى دينى جمعی از نویسندگان

صفحه ۱

گفت و گو با حجت الاسلام والمسلمين ارسطا

بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ

اصطلاح مردم سالارى تقريبا مرادف با واژه ى دموكراسى است و از آن جايى كه اين اصطلاح، مفاهيم متفاوتى را به ذهن متبادر مى كند، برداشت هاى متفاوتى نيز اين مفهوم به دست مى آيد و نيز از آن جا كه بايد اين مفهوم را نسبت به فرهنگ خودى و تعاليم و ارزش هاى اسلامى بسنجيم، لازم بود بحث و بررسى هايى در مورد اين واژه از ديدگاه اسلام انجام پذيرد. به همين مناسبت با يكى از اساتيد محترم حوزه و دانشگاه، آقاى ارسطا گفت وگويى انجام داده ايم كه در ذيل ارائه مى دهيم: سؤال: مفهوم مردم سالارى، جمهوريت و دموكراسى چيست و چه رابطه اى بين اين اصطلاحات وجود دارد و آيا ما مى توانيم دموكراسى را با مردم سالارى مرادف بدانيم يا خير؟ جواب: اصطلاح مردم سالارى ترجمه فارسى كلمه ى دموكراسى است و خود، لفظ مستقلى نيست كه در اين خصوص وضع شده باشد. و به عبارت ديگر: مردم سالارى يك اصطلاح خاص تعريف شده نيست تا بتوانيم به صورت مفهومى غير از مفهوم دموكراسى بحث و بررسى كنيم. لذا ابتدا بايد دموكراسى را معنا كنيم و آن گاه پى ببريم كه كلمه ى مردم سالارى به چه معنايى به كار مى رود. نويسندگان ما سعى كرده اند تا مردم سالارى را جاى گزين واژه دموكراسى نمايند؛ بنا بر اين هر گونه معنا و مفهومى كه در كلمه ى دموكراسى نهفته باشد، در كلمه ى مردم سالارى نيز بايد مورد توجه نويسندگان قرار بگيرد. همين طور اگر كلمه ى دموكراسى داراى ابهامى باشد، اين ابهام خواه ناخواه به كلمه ى مردم سالارى هم سرايت مى كند؛ پس بايد ديد كه كلمه ى دموكراسى به چه معناست. معروف است كه كلمه ى «دموكراسى» يك واژه ى لاتينى است و از دو كلمه ى «دموس» و «كراتوس» يا «كراتيا» گرفته شده است. دموس به معناى مردم و كراتوس يا كراتيا به معناى حكومت است. پس اين واژه ى دموكراسى به معناى حكومت مردم است يا چنان كه بعضى از شخصيت هاى مشهور تعريف كرده اند، حكومت مردم است براى مردم و به دست مردم. ولى اين مقدار از تعريف، كاملاً مبهم بوده و هرگز گوياى مفهوم دقيق كلمه ى دموكراسى نيست؛ مثلاً در طول يكى - دو سده ى اخير مى بينيم كه حكومت هاى مختلفى با نام دموكراسى مطرح شده اند و خود را به

در حال بارگذاری...
۸۵ /۱
صفحه
جلد ۱ /۱